İçeriğe geç
Stoktan aynı gün hızlı kargo · Konya'dan Türkiye'nin her yerine 0541 287 99 66 Toptan Teklif İletişim
GirişGiriş SepetSepet

Mekke'de Umrede Görülecek Yerler: Hira, Sevr ve Arafat

Tuğra Hac ve Umre ·

Mekke'de umrede gezilecek yerlerin başında ilk vahyin geldiği Hira Mağarası (Nur Dağı), hicret yolculuğunun başladığı Sevr Mağarası, Hz. Hatice'nin medfun olduğu Cennetü'l-Muallâ ve haccın merkezi Arafat gelir. Mina, Müzdelife ve umre için ihrama girilen Ten'îm de sık görülen yerlerdir. Hira ve Sevr'e tırmanış yorucudur; sağlık durumunuzu hesaba katın.

Aşağıda her yerin nerede olduğunu ve tarihteki yerini TDV İslâm Ansiklopedisi ile Diyanet'in Hac Yolcusu Rehberi'ne dayanarak anlattık. Mesafeler yaklaşıktır; kaynaklar arasında küçük farklar olduğunda bunu belirttik.

Mekke'deki tarihî yerleri gezmek umrenin bir parçası mı?

Umrenin adımları ihrama girmek, Kâbe'yi tavaf etmek, Safâ ile Merve arasında sa'y yapmak ve saç tıraşı ya da kısaltmayla ihramdan çıkmaktır; bunları umre nasıl yapılır rehberimizde sırasıyla anlattık. Bu yazıdaki yerler bu adımların arasında yer almaz.

Diyanet'in Hac Yolcusu Rehberi, Mekke ve Medine'deki kutsal yerleri ziyaret etmenin müstehap kabul edildiğini belirtir. Yani bu ziyaretler güzel görülen, ama umrenin geçerliliğini etkilemeyen ziyaretlerdir. Önceliği her zaman Mescid-i Harâm'daki ibadete vermek, gezileri bunu aksatmayacak şekilde planlamak yerinde olur.

Mekke'de nereler görülür?

YerNe ile bilinir?Konum (yaklaşık)
Hira Mağarası (Nur Dağı)İlk vahyin geldiği yerKâbe'nin 5 km kadar kuzeydoğusu
Sevr MağarasıHicrette üç gece saklanılan yerMescid-i Harâm'ın 3–4 km kadar güneydoğusu
Cennetü'l-MuallâCâhiliye'den beri kullanılan Mekke mezarlığıHarem'in 2 km kadar kuzeyi
Arafat ve CebelirahmeHaccın Arafat vakfesiMekke'nin 20–25 km kadar doğusu
Müzdelife ve MinaHacda gecelenen, taş atılan yerlerMekke ile Arafat arası
Ten'îm (Hz. Âişe Mescidi)Mekke'de bulunanların umre için ihrama girdiği yerMescid-i Harâm'a bugünkü yollarla 7–8 km

Hira Mağarası nerede, içinde ne oldu?

Hira, Kâbe'nin yaklaşık 5 km kuzeydoğusundaki dağın adıdır; halk arasında Cebelinur (Nur Dağı) diye bilinir. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre mağara, zirvenin yaklaşık 20 metre altındadır. Aslında üst üste yığılmış kayaların arasında kalan, iki tarafı açık bir boşluktur; içinde bir kişi ayakta durabilir, uzanabilir.

İlk vahiy, Alak sûresinin ilk beş âyeti, 610 yılının Ramazan ayının son on gecesinden birinde bu mağarada geldi. Hac Yolcusu Rehberi, dağın dik, çıplak ve kaygan kayalardan oluştuğunu da belirtir.

Sevr Mağarası hangi dağda?

Sevr Mağarası, adını taşıyan Sevr Dağı'ndadır. TDV İslâm Ansiklopedisi Mescid-i Harâm'a uzaklığını yaklaşık 4 km, Hac Yolcusu Rehberi yaklaşık 3 km olarak verir; dağın yüksekliği rehbere göre 759 metre kadardır. Mağara zirveye yakın, büyük bir kayanın altında kalan küçük, doğal bir boşluktur. Batıda dar, doğuda daha geniş iki girişi vardır.

Hz. Peygamber ile Hz. Ebû Bekir hicret sırasında burada üç gece kaldı ve 622 yılının Eylül ayında Medine'ye doğru yola çıktı. Tevbe sûresinin 40. âyeti bu olaya işaret eder. Mağara girişinin örümcek ağıyla kapandığı, güvercinlerin yuva yaptığı gibi anlatımlar da bilinir; TDV İslâm Ansiklopedisi bu rivayetlerin bir kısmının eleştirildiğini not eder.

Hira ve Sevr'e çıkarken nelere dikkat edilmeli?

Her iki mağaraya da dik ve taşlık yollardan yürüyerek çıkılır. Hac Yolcusu Rehberi, özellikle yaşlıların, kilolu olanların, tansiyon hastalarının, kalp ve solunum yetersizliği bulunanların bu yorucu tırmanışı gerektiren Hira ve Sevr mağaralarına kesinlikle çıkmaması gerektiğini vurgular. Bir rahatsızlığınız varsa yola çıkmadan önce doktorunuza danışın.

Çıkmaya karar verenler için pratik öneriler:

  • Güneşin yükseldiği saatlerden kaçının; tırmanışı serin saatlere planlayın.
  • Kaymayan tabanlı, ayağı saran rahat bir ayakkabı giyin.
  • Yanınıza yeterince su, şapka ve küçük bir sırt çantası alın; ellerinizin boş kalması dengenizi korur.
  • Yalnız gitmeyin; grubunuzdan birine nereye gittiğinizi söyleyin.
  • Dağın eteğinden bakmak da mümkündür; zirveye çıkmak zorunda hissetmeyin.

Cennetü'l-Muallâ'da kimler yatar?

Cennetü'l-Muallâ, Câhiliye döneminden beri kullanılan Mekke mezarlığıdır ve Harem'in yaklaşık 2 km kuzeyinde, Cin Mescidi'nin yakınındadır. Eski adı Hacûn'dur. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre Hz. Peygamber'in dedesi Abdülmuttalib, amcası Ebû Tâlib ve eşi Hz. Hatice burada medfundur.

Kanûnî Sultan Süleyman döneminde Hz. Hatice'nin kabri üzerine türbe yaptırılmıştı. 1926'da mezarlıktaki bütün türbeler yıkılmış, mezar taşları kaldırılmıştır; bugün alan türbesiz bir mezarlık olarak kullanılır. Ziyarette Din İşleri Yüksek Kurulu'nun tarif ettiği kabir ziyareti âdabına uyulur: orada yatanlara selam verilir ve dua edilir; kabirlerden medet ummak, bez bağlamak, mum yakmak gibi davranışlardan kaçınılır.

Arafat ve Cebelirahme'ye neden gidilir?

Arafat, Harem sınırlarının dışında, Mekke'nin doğusunda geniş bir ovadır. TDV İslâm Ansiklopedisi uzaklığı 21 km, Hac Yolcusu Rehberi yaklaşık 25 km olarak verir. Diyanet İlmihali'ne göre hacda Arafat vakfesi haccın farzlarındandır; umre yapanlar için ise burası, Hz. Peygamber'in Veda Haccı'nda vakfe yaptığı ve her yıl hacıların toplandığı yeri görmek açısından anlamlıdır.

Halk arasında "Arafat Dağı" denen tepenin asıl adı Cebelirahme'dir. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre yaklaşık 70 metre yüksekliğindedir. Hz. Peygamber Veda Haccı'nda vakfeyi tepenin eteğinde yapmıştır; bu yüzden ansiklopedi, arefe günü tepeye tırmanmak için özel bir gayret göstermeyi gerektiren hiçbir sebep olmadığını, Arafat vadisinin tamamının vakfe yeri olduğunu belirtir. Ansiklopediye göre bazı âlimler vakfe için tepeye çıkmayı bid'at saymıştır.

Mina ve Müzdelife'de ne vardır?

Hac Yolcusu Rehberi'ne göre Mina ve Müzdelife Harem sınırları içindedir. Mina, Mescid-i Harâm'ın yaklaşık 7 km kuzeydoğusundadır; hacılar bayram günlerinde burada kalır ve cemrelere (halk dilinde şeytan taşlama yerleri) taş atar. Mescid-i Hayf ve Akabe Mescidi Mina'dadır. Müzdelife ise Arafat ile Mina arasındadır; Meş'ar-i Harâm burada bulunur.

Hac menasikinin yapıldığı bu yerleri umre sırasında görmek, ileride hacca gitmeyi düşünenlerin bölgeyi önceden tanımasını sağlar.

Ten'îm ve Hz. Âişe Mescidi nedir?

TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre Ten'îm, Mekke'nin Medine yönündeki Harem sınırıdır ve Mescid-i Harâm'a bugünkü yollarla yaklaşık 7–8 km uzaklıktadır. Hz. Peygamber, Veda Haccı'ndan sonra umre yapmak isteyen Hz. Âişe'ye burada ihrama girmesini söylemiştir. Buradaki mescit bu yüzden Hz. Âişe Mescidi veya Umre Mescidi diye anılır.

Din İşleri Yüksek Kurulu'na göre Mekke'de bulunan kişi yeni bir umre yapmak isterse Harem sınırının dışına çıkıp orada ihrama girer; bunun için en bilinen yer Ten'îm'dir ve her umre için mikata gitmek gerekmez. Ten'îm'e ihram için gidecekseniz ihramınızı ve ihtiyaçlarınızı otelden hazırlayarak çıkmanız işinizi kolaylaştırır.

Mekke'den hatıra olarak taş veya toprak getirilir mi?

Din İşleri Yüksek Kurulu, Mekke ve Medine'nin kutsallığına inanarak oralardan toprak veya taş getirmenin bir dayanağı olmadığını, âlimlerin çoğunun bunu mekruh saydığını belirtir. Kurul'a göre kutsallık mekâna aittir, taşına toprağına değil. Hira veya Sevr'den küçük bir taş almak yerine o anı fotoğrafla ya da notla hatırlamak daha uygundur.

Hazırlığınız için

Sık Sorulan Sorular

Hira Mağarası nerede?

Mekke'de, Kâbe'nin yaklaşık 5 km kuzeydoğusundaki Nur Dağı'ndadır (Cebelinur). Mağara zirvenin yaklaşık 20 metre altında yer alır.

Sevr Mağarası hangi dağda?

Mescid-i Harâm'ın güneydoğusundaki Sevr Dağı'ndadır. Hz. Peygamber ile Hz. Ebû Bekir hicrette burada üç gece kalmıştır.

Hira'ya çıkmak zor mu?

Yol dik ve kayalıktır. Diyanet'in rehberi yaşlıların, kilolu olanların, tansiyon, kalp ve solunum rahatsızlığı bulunanların çıkmamasını ister. Kararı vermeden önce doktorunuza danışın.

Cebelirahme'ye çıkmak gerekir mi?

Hayır. TDV İslâm Ansiklopedisi'ne göre Hz. Peygamber vakfeyi tepenin eteğinde yapmıştır; Arafat'ın tamamı vakfe yeridir ve vakfe için tepeye çıkmayı gerektiren bir sebep yoktur.

Mekke'den taş veya toprak getirmek uygun mu?

Din İşleri Yüksek Kurulu'na göre dinî bir dayanağı yoktur ve âlimlerin çoğu mekruh görmüştür.

Kaynaklar

Etiketler: , ,

Hazırlığınız için ihtiyacınız olan ürünler

Hac ve umre malzemelerini kategorilerimizde inceleyin; toplu alımlar için teklif isteyin.

KategorilerTeklif iste